نظر به اینکه در وضعیتهای طبیعی بدن ، تنه . بازوان . و پاها در گیر کار استاتیک نمیشوند حرکات طبیعی یکی از مهمترین بخشها در انجام کار با راندمان بالا تلقی میگردد . لذا باید محیط کار را به گونه ای طراحی نمود تا با ابعاد بدن کارگر کاملا تطبیق داشته باشد در چنین وضعیتی نیاز به دانستن این ابعاد جهت طراحی محیطهای کاری اهمیت به سزایی داشته و پاسخگوی این نیاز مهم دانش آنتروپومتری است .

آنتروپومتری Anthropometery کلمه ای یونانی است که از دو واژه Anthropo به معنی انسان و metery به معنی سنجش ، تشکیل شده است .

بطور کلی اندازه گیری ابعاد بدن در دو وضعیت صورت میگیرد:

 

1.   وضعیت ساکن

2.   وضعیت متحرک

د روضعیت ثابت اندازه گیری بدن در حالتی صورت میگیرد که بدن هیچ حرکتی نداشته باشد واین اندازه گیری را اصطلاحا آنتروپومتری استاتیک میگویند. در وضعیت متحرک اندازه گیری ابعاد بدن در حالتی که بدن در حالت حرکت میباشد ، صورت خواهد گرفت . این اندازه گیری نیز آنتروپومتری دینامیک گفته میشود. بطور کلی آنتروپومتری شامل اندازه گیری اندازه های مختلفی از طول بدن ، وزن ، و حجم اندامها . فضای حرکتی و زوایای حرکتی هر یک از اندازه ها بوده و در نهایت تهیه آمار و اطلاعات منتج از آن در تعیین شکل و اندازه ابزار و وسایلی است که در محیط کار مورد استفاده این افراد قرار میگیرد . بطور کلی آنتروپومتری در دو زمینه کاربرد دارد.

1.   برای تطبیق و نتاسب ماشین با انسان در جهت راحتی و افزایش راندمان کاربر

2.   جهت استاندارد سازی وسایل و تجهیزات مورد استفاده برای یک فرد یا کل جامعه

 در این زمینه علاوه بر ابعاد بدن ، نوع وسایل و تجهیزات مورد استفاده . جنس ، میزان تحمل نیرو و فشار و سایر فاکتورها ی مربوطه به انسان از قبیل سن ، جنس ، نژاد ، ساختار بدنی (ورزشکار ، چاق . لاغر ) نوع شغل ، رژیم غذایی ، وضعیت سلامتی ، وضعیت بدن Posture ، زمان (ابتدای روز .،پایان روز ) ، تغییرات ارادی (مثل منقبض کردن عضله ) . لباس و تجهیزات فردی مورد توجه قرار میگیرد . که البته مهمترین آنها سن ، جنس و تفاوتهای نژادی میباشد .

استانداردهای ابعاد مناسب صندلی برای کارهای کامپیوتری

 پشتی صندلی بایستی به هر زاویه ای قابل تغییر بوده به وضعیت دلخواه دراید.

  ارتفاع پشتی بین 48 تا 82 سانتیمتر بالای کف صندلی مناسب بوده و قسمت بالایی پشتی باید کمی مقعر باشد . بهتر است عرض پشتی 32 تا 36 بوده و برای افزایش بازدهی آنها در تمام صفحات افقی به شعاع 50 تا 40 سانتیمتر مقعر باشد .

  روی پشتی باید از بالشتک مناسب کمری استفاده گردد بطوریکه مهره کمری سوم تا خاجی پوشانده شود مثلا ارتفاع 10 تا 20 سانتیمتر بالای پایینترین سطح نشیمنگاه مناسب میباشد .

  سطح نشیمنگاه باید 45 تا 40 سانتیمتر عرض داشته و از جلو تا عقب 42 تا 38 سانتیمتر طول داشته باشد . یک تو رفتگی جزیی در کفه به همراه لبه رو به بالا (زاویه 4 تا 6 درجه ) ، از لیز خوردن باسن جلوگیری میکند و یک بالشتک سبک دو سانتیمتری نیز که غیر قابل نفوذ باشد و از لیز خوردن و عرق کردن جلوگیری میکند استفاده گردد.

  استفاده از زیر پایی برای جلوگیری از آویزلن ماندن پای افراد کوتاه قد بسیار مهم است ( اصولا وجود زیر پایی شیب دار برای کاهش فشار وارده بر کمر بسیار مهم میباشد )

  ارتفاع صفحه کلید نسبت به کف اتاق 62 تا 88 سانتیمتر

  ارتفاع مانیتور نسبت به کف اتاق 90 تا 128 سانتیمتر

  زاویه نگهدارنده کاغذ 0 تا 90 درجه

  عرض تکیه گاه مچ (زیر مچی ) حداقل 1 سانتیمتر

  شیب صفحه کلید 5 تا 15 درجه

  ارتفاع دسته صندلی از کف صندلی 28 سانتیمتر

  فاصله چشم از مانیتور 43 سانتیمتر

 فواصل بالا مهمترین فواصلی است که در کاهش آسیبهای وارده به مچ ، شانه ، گردن ، کمر و پاها موثر میباشد برای اطلاعات بیشتر در این زمینه میتوانید برنامه ErgiEaser را از سایت WWW.Tis.eh.doe.gov دریافت و بوسیله آن اندازه های مطلوب خودتان را بدست آورید .