آلودگی نوری

نوشته : اکبر شیخ زاده - تورنتو

بجز آلودگی های صوتی، محیط زیستی، دریایی، هوایی و غیره، آلودگی جدیدی هم داریم که تابحال جدی گرفته نمیشده. اما برخلاف سایر آلودگیها ، مبارزه با این نوع آلودگی راه حل ساده ای دارد: اجباری کردن خاموشی بسیاری از لامپ های تجملی و غیر ضروری.

 

تا همین یکصد سال پیش وقتی شبها به آسمان نگاه میکردی انواع ستاره و یا سیاره ها و راه شیری را می دیدی. اما انسان صنعتی و خودخواه با روشن نگاه داشتن میلیونها لامپ و پروژوکتور نه تنها باعث محو این زیباییها شده بلکه سلامتی خود و انواع حیوانات و جانوران و پرنده ها و دوزیستان دریایی را هم به خطر انداخته: همانگونه که در دهه 1970 میلادی به دانشمندانی که می گفتند دود سیگار سیگاریها باعث بیماری تنفسی و سرطان اطرافیان میشود می خندیدیم (ولی امروزه حرف آنها به اثبات رسیده و جدی گرفته میشه) بهمانگونه هم آلودگی نوری را باید بعنوان یکی از جدی ترین خرابکاری انسان علیه طبیعت جدی بگیریم. میلیونها اشعه نور مصنوعی لامپها در شبها باعث آلودگی هوا هم میشه و تنفس این هوا در درزامدت سرطان زا است.

هر شب میلیونها لامپ در شهرها، ساختمانها، مناطق صنعتی و نظامی تا صبح روشنند و محیط اطراف را از پایین به بالا نورانی کرده اند. صرف نظر از حیف و میل میلیونها الکتریسیته و سوختهای نفتی گازی و معدنی که برای تامین انرژی لازمه برای این نورافشانی های اکثرا بی مصرف و تجملی به هدر میره بلکه محیط زیست و زندگی میلیونها جانور و پرنده هم جدا به خطر افتاده:


تنها در امریکا بیش از 450 نوع موجود زنده که بسیاریشون هم کمیاب و حفاظت شده هستند بخاطر نورافشانی های بیمصرف با دکل های برق و ساختمانها برخورد می کنند. مثلا در سال 1954 میلادی بیش از 50,000 پرنده ، در آسمان منطقه نیروی هوایی امریکا در پادگان Warner Robins ایالت جورجیای امریکا با پیروی از مسیر نورهای پادگان، با زمین برخورد کرده و تلف شدند. همینطور در سال 1981 در منطقه نیروگاه اتمی شهر کینگستون در ایالت انتاریو در کانادا همین اتفاق برای بیش از 10,000 پرنده افتاد. و یا گروههای مختلف پرندگان/حشرات با هم تصادف می کنند.. و یا از انجا که آنها برای ریست ReSet کردن روزانه جهت یاب طبیعی شان نیاز به پیدا کردن مهتاب و ماه و خورشید دارند این نورها را با ماه و خورشید اشتباهی گرفته و گیج و گم می شوند و ساعتها به دور دکلهای برق و برج و ساختمانهای نورانی می چرخند و نهایتا خسته شده و بر زمین می افتند یا همدیگر را گم می کنند یا با هم برخورد می کنند.


مارها، لاک پشتها، و بسیاری از سایر جانوران فقط در شبهای تاریک و بدون مهتاب به بیرون می ایندو دنبال شکار و غذا و یا جفت گیری هستند. نورافشانیهای تجملی باعث شده که اینها ساعتها منتظر تاریکی مانده و بتدریج از گرسنگی یا انقراض نسل تلف شوند. و یا آنقدر بدنبال خط و مسیر مصنوعی این نورها به زیر دریاها بروند نا کاملا خسته و گرسنه و بیدفاع شده و بمیرند. و یا پرندگان و حشرات مختلفی که ساعتها بدنبال این مسیر نوری بی حاصل پرواز کنند تا بالاخره خسته شده و روی زمین بیفتند.

یا بسیاری انواع حیوانات ( مثلا قورباغه های درختی) هستند که فقط در تاریکی عادت به صدا کردن و یافتن جنس مخالف باشند ولی بخاطر آلودگی نوری هیچگاه قادر به یافتن یا شنیدن صدای جنس مخالف نشده و نسلشان از بین میرود. نورافشانی باعث میشه که خفاشان هم که فقط در تاریکی قدرت دفاعی دارند در مقابل دشمن دچار ضعف شده و یا مثلا حشرات نورافشان هم که فقط در تاریکی عادت به جفتگیری دارند نمی توانند در شبها کاری بکنند. بهرحال وجدان آدمها درینباره باید بخود آید و دولتها و شهرداریها قوانین و دستورات سفت و سختی اتخاذ و اعمال کنند....... نوشته : اکبر شیخ زاده - تورنتو